Święta w Austrii – dni wolne, tradycje, zwyczaje i kalendarz najważniejszych uroczystości

Święta w Austrii stanowią połączenie tradycji katolickich, uroczystości państwowych, regionalnych obyczajów oraz charakterystycznej kultury alpejskiej. W kalendarzu można znaleźć zarówno dni znane mieszkańcom Polski, takie jak Boże Narodzenie, Wielkanoc, Wszystkich Świętych czy święto Trzech Króli, jak i wydarzenia szczególnie istotne dla austriackiej historii i tożsamości narodowej. Należy do nich przede wszystkim obchodzone 26 października austriackie święto narodowe.

Znajomość kalendarza świątecznego jest ważna nie tylko dla osób mieszkających i pracujących w Austrii. Przydaje się również turystom, przedsiębiorcom prowadzącym współpracę z austriackimi kontrahentami oraz osobom planującym zakupy, podróż lub załatwianie spraw urzędowych. W dni ustawowo wolne od pracy większość sklepów, banków i instytucji pozostaje zamknięta, natomiast transport publiczny może funkcjonować według niedzielnego albo świątecznego rozkładu jazdy.

Święta w Austrii są silnie związane z religią katolicką. Wśród ustawowych dni wolnych znajdują się między innymi Objawienie Pańskie, Wniebowstąpienie Chrystusa, Boże Ciało, Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny, uroczystość Niepokalanego Poczęcia oraz dzień świętego Szczepana. Oficjalny austriacki kalendarz wymienia także Nowy Rok, Poniedziałek Wielkanocny, Święto Pracy, Zielone Świątki, Wszystkich Świętych, Boże Narodzenie i święto narodowe.

Obok oficjalnego kalendarza funkcjonuje bogata kultura lokalna. W miastach dużą popularnością cieszą się jarmarki bożonarodzeniowe i wielkanocne, natomiast na terenach alpejskich można spotkać barwne pochody Krampusów, procesje, święcenie palm, tradycyjne ogniska, dożynki, spędy bydła z górskich pastwisk oraz uroczystości związane z patronami poszczególnych krajów związkowych.

Jakie święta obchodzi się w Austrii

Austriackie święta można podzielić na kilka podstawowych grup. Pierwszą tworzą ogólnokrajowe dni ustawowo wolne od pracy, obowiązujące na terenie całego państwa. Drugą grupę stanowią dni związane z patronami poszczególnych regionów. Trzecia obejmuje święta i zwyczaje religijne, które nie zawsze oznaczają dzień wolny, ale są ważnym elementem lokalnej kultury.

W praktyce znaczenie konkretnego dnia zależy nie tylko od jego statusu prawnego. Niektóre uroczystości, takie jak Wigilia, Niedziela Wielkanocna, dzień świętego Mikołaja czy dzień świętego Marcina, nie zawsze są odrębnymi ustawowymi dniami wolnymi, a mimo to odgrywają bardzo dużą rolę społeczną i rodzinną.

Święta ustawowe w Austrii

Do najważniejszych ogólnokrajowych świąt zalicza się:

• Nowy Rok,
• Objawienie Pańskie, czyli święto Trzech Króli,
• Poniedziałek Wielkanocny,
• Święto Państwowe 1 maja,
• Wniebowstąpienie Chrystusa,
• Poniedziałek Zielonoświątkowy,
• Boże Ciało,
• Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,
• austriackie święto narodowe,
• Wszystkich Świętych,
• Niepokalane Poczęcie Najświętszej Maryi Panny,
• pierwszy dzień Bożego Narodzenia,
• dzień świętego Szczepana.

Daty świąt ruchomych zmieniają się każdego roku. Dotyczy to Poniedziałku Wielkanocnego, Wniebowstąpienia, Poniedziałku Zielonoświątkowego i Bożego Ciała. Pozostałe uroczystości mają stałe daty.

Święta regionalne

Austria jest federacją składającą się z dziewięciu krajów związkowych. Każdy z nich posiada własną historię, tradycje oraz patrona. Dni patronów mogą być ważne dla szkół, urzędów lokalnych i mieszkańców regionu, ale nie zawsze mają taki sam status jak ogólnokrajowe święta ustawowe.

Do najbardziej znanych regionalnych uroczystości należą między innymi dzień świętego Leopolda w Wiedniu i Dolnej Austrii oraz dzień świętego Ruperta w Salzburgu. W Tyrolu ważną postacią jest święty Józef, a w Karyntii święty Józef i święta Emma odgrywają istotną rolę w tradycji religijnej regionu.

Osoby planujące pracę, naukę lub podróż powinny więc sprawdzać nie tylko ogólny kalendarz austriacki, lecz także informacje dla konkretnego landu. Oficjalny kalendarz państwowy uwzględnia osobne zestawienia ferii, uroczystości i dni patronów dla poszczególnych krajów związkowych.

Święta w Austrii 2026

Kalendarz świąt w Austrii w 2026 roku obejmuje dni stałe oraz święta ruchome wynikające z kalendarza liturgicznego.

Styczeń

1 stycznia – Nowy Rok

Pierwszy dzień roku jest ustawowo wolny od pracy. Większość sklepów, urzędów i banków pozostaje zamknięta. W większych miastach funkcjonują restauracje, część atrakcji turystycznych oraz komunikacja publiczna działająca według świątecznego rozkładu.

6 stycznia – święto Trzech Króli

Objawienie Pańskie, nazywane po niemiecku Heilige Drei Könige, jest w Austrii dniem ustawowo wolnym. W wielu miejscowościach można spotkać dzieci i młodzież uczestniczące w tradycji kolędowania. Przebrani za Trzech Króli odwiedzają domy, śpiewają i zbierają datki na cele charytatywne.

Kwiecień

5 kwietnia – Niedziela Wielkanocna

Niedziela Wielkanocna jest najważniejszym dniem świąt wielkanocnych. Ponieważ niedziele są w Austrii standardowo dniami wolnymi dla większości pracowników handlu, jej znaczenie prawne jest nieco inne niż Poniedziałku Wielkanocnego.

6 kwietnia – Poniedziałek Wielkanocny

Poniedziałek Wielkanocny jest ogólnokrajowym dniem ustawowo wolnym od pracy. W 2026 roku przypada 6 kwietnia. Austriackie ferie wielkanocne w roku szkolnym 2025/2026 obejmowały okres od 28 marca do 6 kwietnia.

Maj

1 maja – Święto Państwowe

Pierwszy maja jest w Austrii oficjalnym dniem wolnym. W języku niemieckim funkcjonuje nazwa Staatsfeiertag. Dzień ten jest związany ze Świętem Pracy, ale w austriackim porządku prawnym występuje jako święto państwowe.

W miastach organizowane są wydarzenia polityczne, spotkania związkowe, koncerty i festyny. W niektórych miejscowościach stawia się także tradycyjne drzewo majowe, czyli Maibaum. Jest to wysoki, udekorowany pień drzewa, często ozdabiany wieńcami, wstążkami i symbolami lokalnych cechów.

14 maja – Wniebowstąpienie Chrystusa

Święto Wniebowstąpienia przypada zawsze w czwartek, 39 dni po Niedzieli Wielkanocnej. W 2026 roku obchodzone jest 14 maja. Jest to dzień ustawowo wolny w całej Austrii.

25 maja – Poniedziałek Zielonoświątkowy

Poniedziałek po uroczystości Zesłania Ducha Świętego jest ustawowo wolny od pracy. W 2026 roku przypada 25 maja. W austriackich szkołach okres zielonoświątkowy wiąże się również z kilkudniową przerwą w zajęciach.

Czerwiec

4 czerwca – Boże Ciało

Boże Ciało, czyli Fronleichnam, jest świętem ruchomym obchodzonym w czwartek. W Austrii ma status ogólnokrajowego dnia wolnego.

W wielu miejscowościach odbywają się uroczyste procesje. Szczególnie malownicze są procesje organizowane w regionach alpejskich, nad jeziorami oraz w historycznych centrach miast. Uczestnicy często zakładają regionalne stroje, a trasa procesji bywa dekorowana kwiatami, gałązkami i religijnymi symbolami.

Sierpień

15 sierpnia – Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny

Święto nazywane po niemiecku Mariä Himmelfahrt jest dniem ustawowo wolnym. W 2026 roku przypada w sobotę.

W regionach wiejskich uroczystości towarzyszy niekiedy święcenie ziół i kwiatów. Zwyczaj ten ma długą tradycję i łączy katolicką symbolikę z kulturą ludową.

Październik

26 października – austriackie święto narodowe

Austriackie święto narodowe, czyli Österreichischer Nationalfeiertag, obchodzone jest każdego roku 26 października. W 2026 roku przypada w poniedziałek. Oficjalny kalendarz Austrii wymienia je jako ustawowy dzień wolny.

Święto nawiązuje do przyjęcia przez Austrię wieczystej neutralności w 1955 roku, po zakończeniu alianckiej okupacji kraju. Jest to jeden z najważniejszych dni dla współczesnej austriackiej państwowości.

W Wiedniu odbywają się uroczystości państwowe, prezentacje służb publicznych i wydarzenia organizowane przez instytucje federalne. Popularną formą świętowania są również rodzinne wycieczki i piesze wędrówki. Część muzeów oraz instytucji państwowych może przygotowywać specjalny program albo dni otwarte.

Listopad

1 listopada – Wszystkich Świętych

Wszystkich Świętych, czyli Allerheiligen, jest ustawowo wolne w całej Austrii. W 2026 roku przypada w niedzielę.

Podobnie jak w Polsce, Austriacy odwiedzają groby bliskich, zapalają znicze i uczestniczą w nabożeństwach. Cmentarze są porządkowane i dekorowane kwiatami, stroikami oraz wieńcami.

2 listopada – Dzień Zaduszny

Dzień Zaduszny, nazywany Allerseelen, nie jest powszechnym ustawowym dniem wolnym dla wszystkich pracowników. Ma jednak znaczenie religijne, a w kalendarzu szkolnym może być dniem bez zajęć. W 2026 roku był wskazany jako dzień wolny od szkoły we wszystkich krajach związkowych.

Grudzień

8 grudnia – Niepokalane Poczęcie Najświętszej Maryi Panny

Uroczystość Niepokalanego Poczęcia, czyli Mariä Empfängnis, jest w Austrii dniem ustawowo wolnym. W 2026 roku przypada we wtorek.

Dzień ten wypada w środku sezonu adwentowego. Handel może funkcjonować według szczególnych zasad, dlatego część sklepów w popularnych rejonach zakupowych bywa otwarta, mimo że jest to święto ustawowe. Nie należy jednak zakładać, że wszystkie placówki handlowe będą działały normalnie.

25 grudnia – pierwszy dzień Bożego Narodzenia

Pierwszy dzień Bożego Narodzenia jest ustawowo wolny. Spędza się go zwykle w gronie rodzinnym. Miasta są spokojniejsze, a większość sklepów i instytucji pozostaje zamknięta.

26 grudnia – dzień świętego Szczepana

Drugi dzień świąt, czyli Stefanitag, również jest ustawowo wolny. W wielu rodzinach jest to czas odwiedzin, spotkań z krewnymi i wspólnych posiłków.

Nowy Rok w Austrii

Nowy Rok rozpoczyna kalendarz ustawowych dni wolnych. Noc sylwestrowa jest natomiast jednym z najbardziej widowiskowych wydarzeń w austriackich miastach.

Sylwester w Wiedniu

Wiedeń jest jednym z najpopularniejszych miejsc sylwestrowych w Europie Środkowej. W centrum organizowane są koncerty, wydarzenia plenerowe, pokazy i zabawy taneczne. Kawiarnie, restauracje, hotele i sale balowe przygotowują specjalne oferty.

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów austriackiego Nowego Roku jest walc „Nad pięknym modrym Dunajem” Johanna Straussa. Melodia kojarzy się z wiedeńską kulturą balową i jest chętnie odtwarzana o północy oraz podczas noworocznych wydarzeń.

Koncert noworoczny

Koncert noworoczny Filharmoników Wiedeńskich należy do najbardziej znanych wydarzeń muzycznych związanych z Austrią. Odbywa się 1 stycznia w Złotej Sali Musikverein i jest transmitowany do wielu państw.

Choć zdobycie biletu jest trudne, koncert można oglądać w telewizji. Dla wielu mieszkańców jest to element noworocznej tradycji.

Noworoczne symbole szczęścia

W Austrii popularne są drobne upominki mające przynosić szczęście. Mogą przedstawiać:

• kominiarza,
• świnkę,
• czterolistną koniczynę,
• podkowę,
• biedronkę.

Symbole pojawiają się jako figurki, słodycze, ozdoby lub kartki z życzeniami. Kominiarz symbolizuje powodzenie, świnka dobrobyt, a czterolistna koniczyna pomyślność.

Święto Trzech Króli w Austrii

Objawienie Pańskie jest w Austrii ustawowym dniem wolnym, co odróżnia austriacki kalendarz od kalendarzy części państw europejskich, w których 6 stycznia jest zwykłym dniem roboczym.

Kolędnicy Sternsinger

Jednym z najbardziej charakterystycznych zwyczajów są wizyty kolędników nazywanych Sternsinger, czyli śpiewakami gwiazdy. Dzieci przebrane za Trzech Króli odwiedzają domy, śpiewają pieśni i zbierają środki na projekty pomocowe.

Na drzwiach domów może pojawić się zapis zawierający bieżący rok oraz litery C, M i B. Tradycyjnie interpretuje się je jako skrót łacińskiego zwrotu Christus mansionem benedicat, czyli „Niech Chrystus błogosławi ten dom”.

Zakończenie okresu bożonarodzeniowego

Dla wielu rodzin 6 stycznia oznacza symboliczne zakończenie okresu świątecznego. W tym czasie usuwa się choinkę i dekoracje, choć w niektórych domach pozostają one dłużej.

Wielkanoc w Austrii

Wielkanoc należy do najważniejszych świąt religijnych. Austriackie zwyczaje są zbliżone do tradycji znanych w Polsce, ale różnią się detalami regionalnymi.

Niedziela Palmowa

Obchody rozpoczynają się od Niedzieli Palmowej. W Austrii przygotowuje się palmy z gałązek wierzby, bukszpanu, jałowca i innych roślin. W regionach alpejskich mogą one mieć formę wysokich, bogato zdobionych konstrukcji.

Po poświęceniu gałązki zabierane są do domów. Niekiedy umieszcza się je przy krzyżu, obrazie religijnym albo w gospodarstwie jako symbol ochrony i błogosławieństwa.

Wielki Tydzień

W Wielkim Tygodniu odbywają się nabożeństwa, procesje i przygotowania rodzinne. Wielki Piątek nie jest w Austrii powszechnym ustawowym dniem wolnym dla całego społeczeństwa. W 2026 roku temat ustanowienia go świętem dla wszystkich był nawet przedmiotem inicjatywy obywatelskiej, co pokazuje, że jego status pozostaje kwestią publicznej debaty.

Pisanki i jarmarki wielkanocne

W okresie przedświątecznym organizowane są jarmarki wielkanocne. W Wiedniu odbywają się między innymi targi przy pałacu Schönbrunn oraz w innych reprezentacyjnych częściach miasta. Oficjalny portal turystyczny Wiednia wymienia wielkanocne i wiosenne targi jako stały element kalendarza miasta.

Na stoiskach można znaleźć:

• ręcznie malowane jajka,
• dekoracje,
• ceramikę,
• wyroby rzemieślnicze,
• świąteczne wypieki,
• regionalne produkty spożywcze.

Austriackie pisanki bywają zawieszane na gałązkach tworzących wielkanocne drzewka. Dekorowane są także okna, stoły i wejścia do domów.

Zajączek wielkanocny

Podobnie jak w Niemczech i wielu regionach Polski, ważnym symbolem jest zajączek wielkanocny, czyli Osterhase. Dzieci szukają ukrytych jajek, czekoladek i drobnych prezentów.

Ognie wielkanocne

W niektórych regionach, zwłaszcza w Styrii, Karyntii i części terenów alpejskich, organizuje się ogniska wielkanocne. Zwyczaj symbolizuje światło, odrodzenie i zwycięstwo życia.

Potrawy wielkanocne

Na austriackim stole mogą pojawić się:

• jajka,
• szynka,
• chrzan,
• pieczywo wielkanocne,
• słodkie wypieki drożdżowe,
• baranek wielkanocny,
• sery i wędliny regionalne.

W Karyntii popularna jest słodkawa babka lub chlebek zwany Reindling, podawany niekiedy z szynką i chrzanem. Połączenie słodkiego wypieku z wytrawnymi dodatkami jest charakterystycznym elementem lokalnego śniadania wielkanocnego.

Święto Pracy i tradycje majowe

Pierwszy maja jest ustawowo wolny. Obok wydarzeń politycznych i związkowych ważne są zwyczaje ludowe.

Maibaum, czyli drzewo majowe

W wielu miejscowościach stawia się drzewo majowe. Pień jest oczyszczany z gałęzi i dekorowany wieńcami, tablicami cechowymi, wstążkami oraz zielonymi gałązkami.

Ustawianiu drzewa mogą towarzyszyć:

• festyny,
• koncerty orkiestr dętych,
• pokazy regionalnych strojów,
• tańce,
• zawody we wspinaniu,
• wspólne posiłki.

Zwyczaj szczególnie dobrze zachował się w mniejszych miejscowościach i regionach alpejskich.

Kradzież drzewa majowego

W niektórych regionach sąsiednie miejscowości albo grupy młodzieży próbują symbolicznie ukraść drzewo przed jego ustawieniem. Zwyczaj jest regulowany lokalnymi zasadami i traktowany jako zabawa. Odzyskanie drzewa może wymagać przekazania „okupu” w postaci jedzenia lub napojów.

Wniebowstąpienie, Zielone Świątki i Boże Ciało

Wiosenny kalendarz w Austrii obejmuje kilka katolickich świąt ruchomych. Wszystkie trzy mają status ustawowych dni wolnych.

Wniebowstąpienie Chrystusa

Święto przypada w czwartek, co sprawia, że część pracowników bierze urlop również w piątek i tworzy długi weekend. Może to wpływać na większy ruch turystyczny, szczególnie w regionach górskich, nad jeziorami i w dużych miastach.

Zielone Świątki

Najważniejsza uroczystość przypada w niedzielę, ale dniem ustawowo wolnym jest także poniedziałek. Weekend zielonoświątkowy jest popularnym terminem krótkich wyjazdów.

Boże Ciało

Procesje Bożego Ciała należą do najbardziej widowiskowych uroczystości katolickich w Austrii. W miejscowościach górskich uczestniczą w nich mieszkańcy ubrani w tradycyjne stroje.

W regionie Salzkammergut znane są także procesje organizowane na jeziorach. Łodzie zostają dekorowane, a uczestnicy przemieszczają się drogą wodną. Połączenie religii, krajobrazu alpejskiego i tradycyjnych strojów tworzy wyjątkową oprawę.

Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny

Święto obchodzone 15 sierpnia ma w Austrii duże znaczenie religijne. W wielu miejscowościach organizowane są msze, pielgrzymki i wydarzenia parafialne.

Święcenie ziół

W niektórych regionach przygotowuje się bukiety z ziół, zbóż i kwiatów. Są one święcone podczas nabożeństwa, a następnie przechowywane w domach.

Zwyczaj wywodzi się z dawnego przekonania o ochronnych właściwościach roślin. Współcześnie ma przede wszystkim wymiar religijny i kulturowy.

Sezon turystyczny

Ponieważ 15 sierpnia przypada w środku wakacji, jest to jeden z intensywniejszych okresów turystycznych. Hotele, koleje górskie, atrakcje i restauracje mogą działać normalnie, ale sklepy oraz instytucje publiczne są zwykle zamknięte.

Austriackie święto narodowe

Dzień 26 października jest najważniejszym świeckim świętem państwowym Austrii.

Znaczenie historyczne

Po II wojnie światowej Austria znajdowała się pod okupacją czterech mocarstw alianckich. W 1955 roku podpisano traktat państwowy, a po wycofaniu wojsk Austria ogłosiła wieczystą neutralność.

26 października stał się symbolem odzyskania pełnej suwerenności i przyjęcia statusu państwa neutralnego.

Jak obchodzi się święto narodowe

W całym kraju odbywają się:

• uroczystości państwowe,
• wydarzenia wojskowe,
• dni otwarte instytucji,
• wystawy,
• koncerty,
• rodzinne imprezy.

W Wiedniu mieszkańcy i turyści mogą odwiedzać wybrane budynki państwowe. Organizowane są prezentacje austriackich sił zbrojnych i służb ratunkowych.

Wandertag

Popularną tradycją jest Wandertag, czyli dzień pieszych wycieczek. Rodziny i grupy znajomych wybierają się na oznaczone szlaki. Sprzyja temu jesienna pora, a święto często przypada w okresie szkolnej przerwy jesiennej.

Wszystkich Świętych i Dzień Zaduszny

Austriackie obchody są spokojne, rodzinne i religijne.

Odwiedzanie cmentarzy

Rodziny odwiedzają groby, porządkują je, zapalają świece i układają dekoracje. Zamiast dużej liczby zniczy często spotyka się eleganckie wieńce, stroiki i kwiaty.

Na cmentarzach odbywają się nabożeństwa i wspólne modlitwy. W mniejszych miejscowościach ważnym elementem jest spotkanie całej lokalnej społeczności.

Allerheiligenstriezel

W niektórych regionach piecze się słodki, pleciony chleb drożdżowy nazywany Allerheiligenstriezel. Może być podawany rodzinie albo wręczany dzieciom chrzestnym przez rodziców chrzestnych.

Wypiek przypomina chałkę i często zawiera rodzynki. Jest jednym z przykładów przenikania obrzędów religijnych i lokalnej kuchni.

Adwent w Austrii

Adwent jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych okresów w austriackiej kulturze. Miasta, miasteczka i wsie dekorowane są światłami, wieńcami, szopkami i gałązkami jodły.

Oficjalne austriackie materiały turystyczne wymieniają wieńce adwentowe, jarmarki, kolędy, gałązki świętej Barbary oraz pochody Krampusów jako charakterystyczne elementy świątecznej tradycji.

Wieniec adwentowy

Wieniec adwentowy zawiera cztery świece. W każdą kolejną niedzielę zapala się jedną z nich. Jest to symbol odliczania czasu do Bożego Narodzenia.

Wieńce znajdują się w domach, kościołach, szkołach, urzędach i lokalach gastronomicznych. Mogą być wykonane z jodły, świerku, szyszek, suszonych owoców i wstążek.

Kalendarz adwentowy

Kalendarze z 24 okienkami są bardzo popularne wśród dzieci i dorosłych. Pierwsze okienko otwiera się 1 grudnia. Współczesne kalendarze mogą zawierać czekoladki, kosmetyki, herbaty, zabawki albo regionalne produkty.

Gałązki świętej Barbary

4 grudnia, w dzień świętej Barbary, ścina się gałązki drzew owocowych i umieszcza je w wodzie. Jeżeli zakwitną do Bożego Narodzenia, mają symbolizować szczęście i pomyślność.

Zwyczaj jest znany jako Barbarazweige i należy do tradycji adwentowych wspominanych w oficjalnych materiałach turystycznych Austrii.

Święty Mikołaj i Krampus

Jedną z najbardziej charakterystycznych tradycji Austrii są obchody dnia świętego Mikołaja oraz pochody Krampusów.

Nikolaus

Święty Mikołaj, nazywany Nikolaus albo potocznie Nikolo, odwiedza dzieci około 6 grudnia. Przynosi słodycze, orzechy, mandarynki i drobne upominki.

W przeciwieństwie do współczesnego czerwonego Santa Clausa austriacki Nikolaus jest przedstawiany jako biskup. Nosi mitrę, pastorał i długą szatę.

Krampus

Krampus to rogata, futrzana postać towarzysząca świętemu Mikołajowi. Ma symbolizować groźną stronę dawnych zimowych obrzędów. Uczestnicy pochodów zakładają rzeźbione maski, futra, rogi, dzwonki i łańcuchy.

Tradycja pozostaje szczególnie żywa na terenach wiejskich i alpejskich. Obchody rozpoczynają się zwykle 5 grudnia, w przeddzień dnia świętego Mikołaja. W dolinie Gastein działają liczne grupy Krampusów nazywane Passen.

Krampuslauf

Pochód Krampusów nazywany jest Krampuslauf. Może mieć formę lokalnego obrzędu albo dużego widowiska turystycznego.

Najbardziej znane wydarzenia odbywają się między innymi w:

• Salzburgu,
• Tyrolu,
• Karyntii,
• Styrii,
• dolinie Gastein,
• regionie Kleinwalsertal.

W Klagenfurcie organizowane są duże parady z udziałem Krampusów, Perchten, aniołów, czarownic i świętego Mikołaja. Oficjalne materiały turystyczne zapowiadały na 2026 rok wydarzenie z udziałem około tysiąca postaci.

Krampus a Perchten

Krampus i Perchten nie są dokładnie tym samym. Krampus jest związany przede wszystkim z okresem świętego Mikołaja, natomiast Perchten pojawiają się głównie w czasie tak zwanych surowych nocy między Bożym Narodzeniem a Objawieniem Pańskim.

Postacie Perchten mogą reprezentować dobre i złe siły. Ich maski bywają niezwykle rozbudowane. Pochody mają symbolicznie wypędzać zimę, zło i nieczyste moce.

Jarmarki bożonarodzeniowe w Austrii

Jarmarki adwentowe są jedną z największych atrakcji sezonu zimowego. Odbywają się w dużych miastach, na dziedzińcach pałaców, w mniejszych miejscowościach i górskich dolinach.

Jarmarki w Wiedniu

Wiedeń słynie z wielu oficjalnych targów adwentowych. Są organizowane między innymi:

• przed ratuszem,
• przy pałacu Schönbrunn,
• przy pałacu Belvedere,
• na placu Maria-Theresien-Platz,
• na Spittelbergu,
• w dzielnicy muzealnej,
• na Karlsplatz.

Oficjalne źródła turystyczne Wiednia podkreślają, że jarmarki oferują dekoracje, rękodzieło, świąteczne przysmaki, słodycze i rozgrzewające napoje.

Jarmark na Rathausplatz należy do najbardziej znanych. W jego pobliżu przygotowywane są iluminacje, dekoracje i atrakcje dla rodzin. Dla dzieci organizowane są instalacje, warsztaty i bajkowe strefy.

Jarmark przy Schönbrunn

Jarmark na tle pałacu Schönbrunn przyciąga reprezentacyjną oprawą, rzemiosłem i koncertami. Oficjalny portal miasta wskazuje pałac jako jedną z ważnych lokalizacji świątecznego handlu.

Salzburg

Salzburg w okresie adwentowym łączy jarmarki, koncerty, tradycje ludowe i muzykę. W centrum oraz okolicznych miejscowościach można spróbować ponczu, grzanego wina, pierników i pieczonych kasztanów.

Innsbruck i Tyrol

Jarmarki w Innsbrucku wyróżniają się alpejską scenerią. Program obejmuje koncerty, występy orkiestr dętych i lokalne zwyczaje, w tym wydarzenia związane z Krampusem i świętym Mikołajem.

Co kupuje się na jarmarkach

Na austriackich jarmarkach można znaleźć:

• ozdoby choinkowe,
• drewniane figurki,
• świece,
• ceramikę,
• produkty z wełny,
• ręcznie wykonane szopki,
• dekoracje ze słomy,
• pierniki,
• przetwory,
• sery,
• lokalne alkohole.

W wielu miejscach sprzedaje się napoje w pamiątkowych kubkach. Przy zakupie pobierana jest kaucja, którą można odzyskać po zwrocie naczynia.

Boże Narodzenie w Austrii

Boże Narodzenie ma przede wszystkim charakter rodzinny. Najważniejszym momentem jest wieczór 24 grudnia, choć sama Wigilia nie jest odrębnym ogólnokrajowym dniem ustawowo wolnym.

Christkind zamiast Santa Clausa

W wielu austriackich rodzinach prezenty przynosi Christkind, czyli Dzieciątko Jezus. Postać ta jest szczególnie związana z katolicką tradycją Austrii i południowych Niemiec.

W ostatnich dekadach popularność zdobył także amerykański Santa Claus, jednak Christkind nadal pozostaje ważnym symbolem.

Wieczór wigilijny

Rodziny dekorują choinkę, zapalają świece, śpiewają kolędy i wymieniają się prezentami. Dzieci często nie oglądają przygotowywania choinki. Drzwi do pokoju otwiera się dopiero po symbolicznym przybyciu Christkind.

Dźwięk dzwoneczka może oznaczać, że prezenty już czekają.

Kolęda „Cicha noc”

Jedna z najbardziej znanych kolęd świata, „Cicha noc”, powstała na terenie dzisiejszej Austrii. Jej niemiecki tytuł brzmi Stille Nacht, heilige Nacht. Pieśń po raz pierwszy wykonano w 1818 roku w Oberndorfie niedaleko Salzburga.

Kolęda stała się ważnym elementem austriackiej tożsamości świątecznej. W regionie Salzburga można odwiedzać miejsca związane z jej historią.

Szopki bożonarodzeniowe

Szopki, czyli Krippen, mają długą tradycję. Mogą znajdować się w kościołach, domach i na jarmarkach. W regionach alpejskich scenę narodzenia przedstawia się często na tle miejscowej architektury i górskiego krajobrazu.

Potrawy bożonarodzeniowe

Nie istnieje jedna obowiązująca kolacja wigilijna dla całej Austrii. Menu zależy od regionu i rodziny.

Na stołach pojawiają się między innymi:

• karp,
• pieczona gęś,
• kaczka,
• kiełbaski,
• zupa,
• dania z kapusty,
• ziemniaki,
• fondue,
• raclette.

W części rodzin popularne są proste kiełbaski z sałatką ziemniaczaną. Inne przygotowują bardziej uroczyste dania mięsne.

Austriackie ciasteczka

Pieczenie ciasteczek jest ważnym elementem adwentu. Popularne są:

• waniliowe rogaliki Vanillekipferl,
• ciasteczka linckie,
• pierniki,
• kruche gwiazdki,
• ciasteczka cynamonowe,
• kokosanki,
• kruche wypieki z marmoladą.

Pudełka domowych ciastek wręcza się rodzinie, znajomym i sąsiadom.

Dzień świętego Szczepana

26 grudnia jest drugim dniem świąt i ustawowym dniem wolnym. Nazwa Stefanitag pochodzi od świętego Szczepana, pierwszego chrześcijańskiego męczennika.

Dzień przeznacza się na:

• odwiedziny,
• rodzinne obiady,
• spacery,
• nabożeństwa,
• zimowe wycieczki.

W części regionów organizowane są również wydarzenia związane z końmi, ponieważ święty Szczepan bywa uznawany za ich patrona.

Rauhnächte, czyli tajemnicze noce

Okres od Bożego Narodzenia do święta Trzech Króli jest w tradycji alpejskiej określany jako Rauhnächte. Związane są z nim dawne wierzenia, rytuały oczyszczające i pochody masek.

Oficjalne materiały turystyczne Austrii wymieniają w tym kontekście okadzanie domów, Perchten, Krampusy, gałązki świętej Barbary i wróżby zimowe.

Okadzanie domów

Domy i gospodarstwa mogą być okadzane ziołami, żywicą albo kadzidłem. Obrzęd ma symbolicznie oczyszczać przestrzeń i chronić mieszkańców.

Zakaz prania

W dawnych wierzeniach w czasie niektórych surowych nocy nie należało wieszać prania. Rozwieszone tkaniny miały przyciągać złe duchy albo zostać porwane przez mityczne istoty.

Współcześnie zwyczaj nie jest powszechnie przestrzegany, ale pozostaje częścią opowieści i folkloru.

Perchtenlauf

Pochody Perchten odbywają się zwykle pod koniec grudnia i na początku stycznia. Uczestnicy noszą duże maski, skóry i dzwony. Hałas ma odstraszać złe moce i zapowiadać nadejście nowego okresu.

Fasching, czyli austriacki karnawał

Karnawał nazywany jest w Austrii Fasching. Rozpoczyna się symbolicznie 11 listopada o godzinie 11.11, ale największe wydarzenia odbywają się przed Środą Popielcową.

Bale wiedeńskie

Sezon balowy jest jednym z najbardziej charakterystycznych elementów kultury Wiednia. Od stycznia do końca karnawału odbywają się liczne bale organizowane przez środowiska zawodowe, stowarzyszenia i instytucje.

Najbardziej znanym wydarzeniem jest bal w Operze Wiedeńskiej. Uczestnicy przestrzegają formalnego stroju, a program obejmuje poloneza, walce i występy artystyczne.

Parady i przebrania

W innych regionach karnawał ma bardziej ludowy charakter. Organizowane są pochody, imprezy w maskach, przedstawienia satyryczne i bale przebierańców.

Faschingskrapfen

Typowym przysmakiem są pączki Faschingskrapfen, nadziewane najczęściej marmoladą morelową i posypane cukrem pudrem.

Ostatki

Kulminacją jest wtorek przed Środą Popielcową. W niektórych miejscowościach firmy i urzędy kończą pracę wcześniej, choć dzień ten nie jest ogólnokrajowym świętem ustawowym.

Dzień świętego Marcina

11 listopada obchodzony jest dzień świętego Marcina. Nie jest to ogólnokrajowy dzień wolny, ale ma duże znaczenie w przedszkolach, szkołach i parafiach.

Pochody z lampionami

Dzieci przygotowują lampiony i uczestniczą w wieczornych pochodach. Śpiewają pieśni i poznają legendę o świętym Marcinie, który podzielił się płaszczem z potrzebującym.

Gęś świętomarcińska

W restauracjach i domach podaje się gęś, zwaną Martinigansl. Towarzyszą jej kluski, kapusta i sos.

Młode wino

Dzień świętego Marcina jest również związany z młodym winem. W regionach winiarskich organizowane są degustacje i spotkania.

Święta patronów krajów związkowych

Austria posiada silne tożsamości regionalne. Patroni landów mogą być upamiętniani mszami, wydarzeniami szkolnymi, festynami i lokalnymi uroczystościami.

Święty Leopold

Święty Leopold jest patronem Wiednia i Dolnej Austrii. Jego święto przypada 15 listopada. Szczególnie ważne uroczystości odbywają się w opactwie Klosterneuburg.

Znanym zwyczajem jest zjeżdżanie po ogromnej beczce, określane jako Fasslrutschen. Wydarzenie przyciąga dzieci, młodzież i turystów.

Święty Rupert

Święty Rupert jest patronem Salzburga